Nowości 2019

Dejan Aleksić Jak to powiedzieć

Jarosław Błahy Rzeźnik z Niebuszewa

Kazimierz Brakoniecki Twarze świata

Tomasz Hrynacz Dobór dóbr

Piotr Kępiński Po Rzymie. Szkice włoskie

Bogusław Kierc Osa

Andrzej Kopacki Inne kaprysy

Artur Daniel Liskowacki Brzuch Niny Conti

Tomasz Majzel Osiemnasty

Dariusz Muszer Człowiek z kowadłem

Dariusz Muszer Wiersze poniemieckie

Elżbieta Olak Otulina

Paweł Przywara Ricochette

Karol Samsel Autodafe 2

Bartosz Suwiński Bura. Notatnik chorwacki


Paweł Tański Okolicznik północnych pól

Andrzej Turczyński Czasy i obyczaje. Wariacje biograficzne

Andrzej Wasilewski Jestem i

Sławomir Wernikowski Passacaglia

Jurij Zawadski Wolny człowiek jeszcze się nie urodził

 

Nowości 2018

Jacek Bielawa Kościelec

Zbigniew Chojnowski Zawsze gdzieś jest noc

Wojciech Czaplewski Książeczka rodzaju

Marek Czuku Stany zjednoczone

Janusz Drzewucki Obrona przypadku. Teksty o prozie 2

Anna Frajlich Laboratorium (wydanie 3, rozszerzone)

Jerzy Franczak Święto odległości

Małgorzata Gwiazda-Elmerych Czy Bóg tutaj

Lech M. Jakób Do góry nogami

Jolanta Jonaszko Bez dziadka. Pamiętnik żałoby

Péter Kántor Czego potrzeba do szczęścia

Bogusław Kierc Notesprospera

Wojciech Klęczar Flu Game

Zbigniew Kosiorowski Zapadnia

Sławomir Kuźnicki Kontury

Bogusława Latawiec Pierzchające ogrody

Artur Daniel Liskowacki Spowiadania i wypowieści

Piotr Michałowski Zaginiony w kreacji. Poemat z przypadku

Dariusz Muszer Baśnie norweskie

Uta Przyboś Tykanie

Karol Samsel Autodafe

Miłosz Waligórski Sztuka przekładu

City 4. Antologia polskich opowiadań grozy

 

"Igły i szpilki wspomnień", http://szafa.kwartalnik.eu, 59 wrzesień 2016

Recenzje » Recenzje 2016 » "Igły i szpilki wspomnień", http://szafa.kwartalnik.eu, 59 wrzesień 2016

copyright © http://szafa.kwartalnik.eu 2016

Zbiór wierszy z tomu „Igły i szpilki” Marka Czuku skierował moją uwagę w czasy minione. Stało się to za sprawą zabawy językowej wykorzystującej utrwalone związki słów, niekoniecznie te frazeologiczne. W obrębie poetyckich fraz przewijają się fragmenty tekstów popularnych niegdyś piosenek, tytuły filmów, zestawy wyrazów odnoszące się do doświadczenia lektur szkolnych, czy też takie związki słów, które związane były z określonymi wydarzeniami jakie miały miejsce gdzieś w czasie przeszłym. Tego typu wykorzystywanie słów i zwrotów świadczy dobitnie o tym, że podmiot mówiący to poeta dojrzały, gnieciony bagażem doświadczeń. Te doświadczenia są jego skarbnicą, bazą jego refleksji.

Świadomość mówiącego peregrynuje po obszarze czasu od wczesnych lat siedemdziesiątych po teraźniejszość. Najdalsze wspomnienie dotyczy dziecięcej fascynacji dziewczyną (dziewczynką w zasadzie), która uczyła się w tej samej szkole. To wyrzut sumienia z powodu niespełnienia kontaktu, z powodu nieśmiałości, która dawno temu nie pozwoliła zbliżyć się do obiektu zachwytu, zapytać o imię, przedstawić się, zaprzyjaźnić. Inne teksty tomu związane z późniejszymi doświadczeniami sygnalizują przemiany w świecie zewnętrznym, zmiany transformacyjne, zmiany w najbliższej przestrzeni. Rozpoznać można przemiany dotyczące Łodzi, z którą podmiot tekstów związany jest z racji miejsca zamieszkania.

W drugim odczytaniu tomu krystalizuje się świadomość mówiąca o tym, że nie same doświadczenia związane ze światem zewnętrznym i językami nazywania tego świata są treścią poezji. To kobiety i relacje z nimi są najczęstszym obiektem rozmyślań. One są też bardzo często pierwszym adresatem utworów. Nie są nazwane z imienia, trudno określić czy jest ich wiele czy nie. Być może wspomnienie tej samej osoby wraca kilkakrotnie w różnych odsłonach poetyckiej konstrukcji. Frazy związane z dziewczynami są delikatnie tylko zmysłowe. To, co najistotniejsze w toku wypowiedzeń to doświadczenia relacji i tego, co zostało z nich po latach w pamięci. Rekonstruowane w pamięci relacje zderzone są z doświadczeniem przemijania, które jest istotnym doznaniem mówiącego. O rozmiarach treści zapisu śladów z życia zdaje się decydować ilość i jakość kontaktów z kobietami. Od tego zdaje się zależeć poczucie pełni życia. Zmienia się nastawienie związane z obiektami fascynacji. Od młodzieńczej fascynacji zmysłowym pięknem przechodzimy do poszukiwania pogłębionej relacji o charakterze transcendentnym. Najdobitniej wyraża to tekst: umówmy się na cmentarzu [...] będziemy leżeć w jednym grobie / pod stertą zżółkłych liści pieścić / robaki i kochać się po wieki wieków.

Tom „Igły i szpilki” polecić można zwłaszcza tym czytelnikom, którzy zbliżeni są wiekiem z poetą i znajdą w tekstach elementy wspólnych doświadczeń. Nie wiem na pewno czy zapisane treści będą w pełni czytelne dla młodszych odbiorców, dla których prezentowany język nie będzie impulsem do rekonstrukcji przeszłych zwrotów i wyrażeń. Nie znaczy to oczywiście, że nie powinni czytać. Wiem tylko, że sposób ich odczytania zderzy się z innym zasobem osobistych doświadczeń.
Paweł Dąbrowski


Marek Czuku Igły i szpilkihttp://www.wforma.eu/igly-i-szpilki.html

  • Dodaj link do:
  • facebook.com